Hình ảnh rừng chè cổ thụ

Theo các cụ cao niên trong thôn, những cây chè cổ thụ ở Ngải Trồ đã có hàng trăm năm tuổi, mọc rải rác trên các sườn núi cao, xen giữa rừng già nguyên sinh. Nhiều cây có đường kính thân tới 40–50 cm, cành phủ rêu xanh, thân xù xì trầm mặc như chứng nhân của bao mùa sương giăng gió núi. Toàn xã A Mú Sung hiện có gần 70 ha chè Tuyết Shan, trong đó khoảng 20 ha là chè cổ thụ, còn lại là diện tích trồng mới do người dân mở rộng trong những năm gần đây. Cây chè ở đây không chỉ là nguồn thu nhập quan trọng mà còn là một phần hồn cốt của văn hóa bản Dao – nơi người dân tin rằng cây chè mang lại may mắn và no đủ.
Cứ mỗi độ tháng 2 âm lịch, khi những giọt sương tan dần trên đỉnh núi, bà con Ngải Trồ lại bước vào mùa hái lộc chè. Mùa thu hái kéo dài đến tháng 7 âm lịch, trong đó thời điểm đầu xuân là giai đoạn chè cho chất lượng búp tốt nhất, hương thơm tự nhiên, vị ngọt hậu đặc trưng. Trung bình, mỗi lao động thu hái được 20–40 kg búp tươi/ngày, giá bán hiện từ 15.000–20.000 đồng/kg. Dù sản lượng chưa lớn, song mỗi cân chè Shan tuyết được xem là kết tinh của khí hậu, đất đai và công sức người làm chè, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho bà con.
Những năm gần đây, nhờ sự quan tâm của xã A Mú Sung, cây chè cổ thụ Ngải Trồ đang được bảo tồn và phát triển theo hướng hàng hóa. Chính quyền xã phối hợp với các cơ quan chuyên môn hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, thu hái, sơ chế chè, đồng thời kêu gọi doanh nghiệp đầu tư thu mua, chế biến và xây dựng thương hiệu chè Tuyết Shan A Mú Sung. Từ chỗ sản xuất nhỏ lẻ, nay người dân đã chủ động hơn trong việc chăm sóc và gìn giữ cây chè cổ, trồng mới nhân rộng hướng đến sản phẩm chè sạch, an toàn, có nguồn gốc rõ ràng, phục vụ thị trường trong và ngoài tỉnh. Cây chè dần trở thành cây trồng chủ lực, góp phần thực hiện hiệu quả chương trình xóa đói, giảm nghèo bền vững.

Đ/c Trần Văn Đằng - Phó bí thư thường trực Đảng uỷ kiểm tra rừng chè cổ thụ

Không chỉ dừng lại ở sản phẩm nông nghiệp, xã A Mú Sung đang phối hợp với các ngành chức năng xây dựng đề án phát triển vùng chè cổ thụ Ngải Trồ gắn với du lịch trải nghiệm và đăng ký sản phẩm OCOP. Du khách đến đây có thể tham quan, trải nghiệm hái chè, sao chè, thưởng trà Shan tuyết giữa đại ngàn, qua đó quảng bá hình ảnh con người và bản sắc văn hóa Dao đỏ nơi biên giới. Cùng với đó “Chè Tuyết Shan Ngải Trồ – A Mú Sung”, tạo nền tảng cho sản phẩm vươn ra thị trường rộng lớn hơn, nâng tầm thương hiệu nông sản đặc trưng vùng cao Lào Cai.
Mỗi búp chè Shan tuyết Ngải Trồ là kết tinh của sương núi, gió rừng và bàn tay lao động cần mẫn của người Dao đỏ. Giữa dòng chảy đổi thay, những cây chè cổ thụ vẫn đứng đó – vững chãi, trầm mặc như chứng nhân của lịch sử và văn hóa bản địa. Giữ được cây chè là giữ lấy bản sắc, cội nguồn và linh hồn của núi rừng A Mú Sung. Và trong hương trà ấm nồng nơi biên giới hôm nay, người ta thấy thấp thoáng niềm tin về một tương lai xanh, bền vững từ những tán chè cổ thụ đại ngàn.