Phê duyệt Đề án xây dựng cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược thuộc cửa khẩu quốc tế Lào Cai
CTTĐT - Ngày 18/3/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Quyết định số 453/QĐ-TTg Phê duyệt Đề án xây dựng cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược thuộc cửa khẩu quốc tế Lào Cai.
Phấn đấu đến năm 2030: Tổng giá trị xuất nhập khẩu tất cả các loại hình qua lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược đạt khoảng 9 tỷ USD
Theo đó, mục tiêu tổng quát: Xây dựng và áp dụng mô hình cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược, phát triển trên nền tảng ứng dụng công nghệ tiên tiến (trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), vận tải sửdụng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn...), hiện đại hóa đồng bộ hạ tầng logistics đa phương thức, kết nối hiệu quả với hệ thống đường sắt, cảng cạn nội địa, đường cao tốc và kết nối giao thương kinh tế giữa Việt Nam và các nước ASEAN với vùng Tây Nam - Trung Quốc. Định hướng hình thành trung tâm, đầu mối giao thương hàng hóa xuất nhập khẩu, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy hội nhập quốc tế, bảo đảm an ninh quốc phòng, phát triển bền vững vùng biên giới Việt Nam - Trung Quốc.
Mục tiêu cụ thể
Triển khai xây dựng cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược trên cơ sở ứng dụng khoa học, công nghệ hiện đại vào quá trình vận chuyển hàng hóa qua biên giới. Mô hình cửa khẩu thông minh giúp tăng năng lực, hiệu suất thông quan tại cửa khẩu, đáp ứng nhu cầu giao thương ngày càng tăng; đồng thời giải quyết căn bản tình trạng ách tắc hàng hóa, giảm chi phí vận chuyển, tối ưu hóa thông quan, bảo đảm môi trường kinh doanh thuận lợi, thu hút doanh nghiệp xuất nhập khẩu, tăng nguồn thu ngân sách, nâng cao chất lượng dịch vụ logistics, chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng. Đề án hướng tới giảm phát thải, bảo vệ môi trường, nâng cao an toàn lao động, giảm áp lực giao thông, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, chủ quyền biên giới quốc gia.
Phát triển cửa khẩu thông minh gắn với việc thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới, ứng dụng công nghệ số trong quản lý và vận hành hoạt động xuất nhập khẩu.
Phấn đấu đến năm 2030
Nâng cao năng lực vận chuyển hàng hóa qua lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược gấp 2 lần, chi phí logistics bình quân giảm 20 - 30% cho doanh nghiệp sử dụng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn so với hiện nay, rút ngắn tối đa thời gian xử lý thủ tục, bảo đảm các tiêu chuẩn an toàn, môi trường, dịch vụ logistics hiện đại.
Tổng giá trị xuất nhập khẩu tất cả các loại hình qua lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược đạt khoảng 9 tỷ USD.
Đối tượng của Đề án: Xây dựng cửa khẩu thông minh tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược thuộc cửa khẩu quốc tế Lào Cai.
Phạm vi của Đề án: Xây dựng mô hình vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu đường bộ bằng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn, không người lái (sử dụng phương tiện dẫn đường thông minh theo công nghệ AI - IGV) theo thỏa thuận quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc trong phạm vi, thời gian và không gian xác định, trên cơ sở ứng dụng đồng bộ các thành tựu của khoa học công nghệ hiện đại như trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn (Big Data), mạng 5G và hệ thống định vị vệ tinh và một số công nghệ tiên tiến vào quá trình quản lý, vận hành, kiểm tra, kiểm soát, giám sát hoạt động giao, nhận hàng hóa xuất nhập khẩu tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược. Mô hình cửa khẩu thông minh áp dụng đối với một số chủng loại mặt hàng cụ thể, bên cạnh đó phương thức giao nhận hàng hóa truyền thống vẫn được duy trì hoạt động đồng thời.
Các mặt hàng lựa chọn thực hiện thông qua theo mô hình cửa khẩu thông minh: Mặt hàng nông sản, linh kiện điện tử xuất khẩu của Việt Nam và các nước ASEAN; mặt hàng phân bón, than cốc, hóa chất, linh kiện điện tử, thương mại điện tử và nông sản nhập khẩu từ Trung Quốc. Trong thời gian vận hành, chính quyền hai tỉnh Lào Cai, Việt Nam - Vân Nam, Trung Quốc sẽ tiếp tục chủ động trao đổi, phối hợp để từng bước mở rộng danh mục mặt hàng xuất nhập khẩu áp dụng mô hình cửa khẩu thông minh, đảm bảo phù hợp với nhu cầu thực tế, tiềm năng phát triển cũng như mục tiêu, hiệu quả tổng thể của Đề án.
Thời gian thực hiện Đề án: Từ quý II/2026, trong đó:
Tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành
Giai đoạn 1 (Lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, hệ thống công nghệ thông tin; hoàn thiện cơ sở pháp lý): Từ quý II/2026 đến hết quý I/2027;
Giai đoạn 2 (Triển khai vận hành và phát triển hạ tầng cửa khẩu thông minh): Từ quý II/2027.
Tại lối thông quan Bản Vược
Giai đoạn 1 (Mở lối thông quan Bản Vược; lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, hệ thống công nghệ thông tin; hoàn thiện cơ sở pháp lý): Từ quý II/2026 đến hết quý IV/2028;
Giai đoạn 2 (Triển khai vận hành và phát triển hạ tầng cửa khẩu thông minh): Từ quý I/2029.
Lộ trình triển khai thực hiện
Tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành
Giai đoạn 1 từ quý II/2026 đến hết quý I/2027 (Lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, hệ thống công nghệ thông tin; hoàn thiện cơ sở pháp lý):
Xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, thủ tục,quy trình, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật phục vụ triển khai mô hình cửa khẩu thông minh. Phân định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân tham gia vào quy trình xuất nhập khẩu hàng hóa;
Trao đổi về cơ chế thử nghiệm, cơ chế vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu đường bộ bằng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn (sử dụng phương tiện dẫn đường thông minh theo công nghệ AI - IGV); chia sẻ dữ liệu, thời gian làm việc tại cửa khẩu trong mô hình cửa khẩu thông minh;
Tổ chức lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng, mua sắm, lắp đặt trang thiết bị kỹ thuật và hệ thống công nghệ thông tin từ nguồn vốn nhà nước và nguồn vốn của nhà đầu tư;
Đấu nối đồng bộ về cơ sở hạ tầng và cơ sở dữ liệu thông tin với phía Trung Quốc để vận hành mô hình cửa khẩu thông minh;
Tổ chức các hoạt động đào tạo, tập huấn, chuyển giao công nghệ từ đối tác kỹ thuật cho các bên liên quan để quản lý, vận hành mô hình cửa khẩu thông minh.
Giai đoạn 2 từ quý II/2027 (Triển khai vận hành và phát triển hạ tầng cửa khẩu thông minh):
Tổ chức giám sát quá trình vận hành mô hình cửa khẩu thông minh. Trong quá trình vận hành thường xuyên kiểm tra, đánh giá, kịp thời giải quyết các vấn đề phát sinh hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền giải quyết theo quy định;
Xây dựng mở rộng, hoàn thiện hệ thống kho bãi và các dịch vụ logistics;
Tiếp tục nghiên cứu, đàm phán với phía Trung Quốc về bố trí làn riêng phục vụ vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu bằng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn.
Tại lối thông quan Bản Vược
Giai đoạn 1 từ quý II/2026 đến hết quý IV/2028 (Mở lối thông quan Bản Vược; lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, hệ thống công nghệ thông tin; hoàn thiện cơ sở pháp lý):
Báo cáo, giải trình với Thủ tướng Chính phủ về việc điều chỉnh loại hình đối với lối thông quan Bản Vược (từ cửa khẩu quốc tế thành lối thông quan thuộc cửa khẩu quốc tế Lào Cai). Thực hiện trình tự, thủ tục theo quy định để mở chính thức lối thông quan Bản Vược - Bá Sái thuộc cửa khẩu quốc tế Lào Cai - Hà Khẩu;
Xây dựng, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, thủ tục, quy trình, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật phục vụ triển khai mô hình cửa khẩu thông minh. Phân định rõ trách nhiệm của từng tổ chức, cá nhân tham gia vào quy trình xuất nhập khẩu hàng hóa;
Trao đổi về cơ chế thử nghiệm, cơ chế vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu đường bộ bằng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn (sử dụng phương tiện dẫn đường thông minh theo công nghệ AI - IGV); chia sẻ dữ liệu, thời gian làm việc tại cửa khẩu trong mô hình cửa khẩu thông minh;
Tổ chức lựa chọn nhà đầu tư; xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng, mua sắm, lắp đặt trang thiết bị kỹ thuật và hệ thống công nghệ thông tin từ nguồn vốn nhà nước và nguồn vốn của nhà đầu tư;
Đấu nối đồng bộ về cơ sở hạ tầng và cơ sở dữ liệu thông tin với phía Trung Quốc để vận hành mô hình cửa khẩu thông minh;
Tổ chức các hoạt động đào tạo, tập huấn, chuyển giao công nghệ từ đối tác kỹ thuật cho các bên liên quan để quản lý, vận hành mô hình cửa khẩu thông minh.
Giai đoạn 2 từ quý I/2029 (Triển khai vận hành và phát triển hạ tầng cửa khẩu thông minh):
Tổ chức giám sát quá trình vận hành mô hình cửa khẩu thông minh. Trong quá trình vận hành thường xuyên kiểm tra, đánh giá, kịp thời giải quyết các vấn đề phát sinh hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền giải quyết theo quy định;
Xây dựng mở rộng, hoàn thiện hệ thống kho bãi và các dịch vụ logistics;
Tiếp tục nghiên cứu, đàm phán với phía Trung Quốc về bố trí làn riêng phục vụ vận chuyển hàng hóa qua cửa khẩu bằng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn.
Chế độ báo cáo
Kết thúc giai đoạn 1 của từng lối thông quan, Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai báo cáo kết quả thực hiện Đề án gửi Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành liên quan. Kể từ giai đoạn 2, định kỳ vào cuối năm, tiến hành tổng kết, đánh giá kết quả triển khai Đề án, đề xuất tháo gỡ khó khăn (nếu có) báo cáo Thủ tướng Chính phủ.
Xem nội dung Quyết định