Tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư trên địa bàn tỉnh

Trong những năm qua, công tác quản lý đầu tư các công trình, dự án đầu tư nói chung, đặc biệt là các công trình, dự án đầu tư công trọng điểm và các dự án đầu tư ngoài ngân sách đã được các cấp ủy đảng, chính quyền quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo và đạt được nhiều kết quả tích cực góp phần thúc đẩy tăng trưởng, nâng cao chất lượng cuộc sống người dân, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công luôn thuộc nhóm các tỉnh có tỷ lệ giải ngân cao của cả nước. Hiệu quả công tác quản lý và sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước trong đầu tư các công trình, dự án xây dựng cơ bản ngày càng được nâng lên; kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm được bố trí bảo đảm trọng tâm, trọng điểm, đúng định hướng phát triển của tỉnh, đúng quy định của pháp luật.

Nhiều công trình, dự án hạ tầng kỹ thuật, nhất là các dự án đầu tư công trọng điểm mang tính liên kết vùng được đầu tư hoàn thành, đưa vào khai thác sử dụng phát huy hiệu quả, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh, phục vụ đời sống Nhân dân trên địa bàn tỉnh và dẫn dắt các dự án đầu tư tư. Lào Cai hiện đang thành điểm đến có sức hấp dẫn và quan trọng trong chiến lược đầu tư, kinh doanh của nhiều tập đoàn, doanh nghiệp lớn.

Để tăng cường hơn nữa công tác quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư trên địa bàn tỉnh, nâng cao chất lượng, hiệu quả đầu tư, cũng như tinh thần trách nhiệm của các cấp, các ngành; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, bảo đảm tiến độ và chất lượng các công trình, dự án, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trong tình hình mới, Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền các cấp quán triệt đầy đủ, kịp thời và tổ chức thực hiện nghiêm túc, hiệu quả các chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương về đầu tư và xúc tiến đầu tư, đặt yêu cầu về bảo đảm tiến độ, chất lượng, an toàn và đánh giá hiệu quả đầu tư trong quá trình triển khai các dự án lên trên hết, trước hết. Đề cao trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền các cấp, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu trong tổ chức thực hiện, không để xảy ra tình trạng đầu tư dàn trải gây lãng phí nguồn lực, lợi ích cục bộ, khởi công các công trình, dự án mang tính hình thức “đánh trống bỏ dùi”, triển khai chậm, kéo dài nhiều năm, nhiều nhiệm kỳ, kém hiệu quả, không hiệu quả.

Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, đề cao kỷ luật, kỷ cương trong thực hiện nhiệm vụ thu hút đầu tư và triển khai thực hiện các dự án đầu tư, chấp hành tốt các quy định của pháp luật về đầu tư, trọng tâm là quản lý chi phí, tiến độ, chất lượng công trình và công tác giải phóng mặt bằng, thực hiện các giải pháp hiệu quả để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công và tiến độ thực hiện dự án của các nhà đầu tư; gắn công tác kiểm tra, giám sát với trách nhiệm chính trị của tổ chức đảng và người đứng đầu, chủ động phòng ngừa và tuyệt đối không để xảy ra tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong quá trình triển khai các dự án. Chú trọng đào tạo, tăng cường năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý dự án, kịp thời phát hiện và thay thế những cán bộ, công chức, viên chức yếu kém về năng lực, trì trệ, gây nhũng nhiễu, phiền hà, kiên quyết xử lý nghiêm các hành vi tiêu cực, tham nhũng, lãng phí trong quản lý đầu tư dự án.

Tăng cường công tác tuyên truyền, vận động, giải thích rõ các quy định pháp luật về đơn giá và chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để người dân đồng thuận, cùng thực hiện. Tích cực vận động, khuyến khích người dân hiến đất cho các dự án để sớm hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng tại các địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, nhất là các dự án giao thông. Tập trung tháo gỡ, giải quyết dứt điểm các vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ thực hiện công tác giải phóng mặt bằng để không gây lãng phí, nhất là đối với các dự án trọng điểm, chậm tiến độ, tồn đọng kéo dài; xây dựng kế hoạch, lộ trình hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng cụ thể đối với từng dự án để đôn đốc, triển khai thực hiện nhằm đảm bảo tiến độ yêu cầu của dự án, đặc biệt là các dự án trọng điểm của tỉnh , các dự án khu công nghiệp; nghiên cứu tách dự án bồi thường giải phóng mặt bằng thành dự án độc lập theo quy định để ưu tiên triển khai thực hiện.

Đồng thời, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong lĩnh vực đầu tư, nghiên cứu tạo “luồng xanh” trong giải quyết thủ tục đầu tư các dự án; các cơ quan chuyên môn về xây dựng rút ngắn tối đa thời gian thẩm định, xử lý công việc, coi việc xử lý các thủ tục hành chính trong lĩnh vực đầu tư công là nhiệm vụ quan trọng, cấp thiết. Nâng cao chất lượng công tác chuẩn bị đầu tư, giám sát đầu tư, thi công, nghiệm thu, bàn giao, quyết toán dự án đầu tư công, chuyển mạnh từ tư duy “quản lý thủ tục” sang “quản lý hiệu quả”, gắn với số hóa toàn diện, xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu số các dự án bảo đảm liên thông, đồng bộ, phục vụ hiệu quả công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát trên dữ liệu.

Thực hiện công khai, minh bạch các nội dung về chủ trương, danh mục dự án, cơ chế chính sách ưu đãi thu hút đầu tư trên cổng thông tin điện tử của tỉnh. Cắt giảm thời gian, chi phí thực hiện thủ tục hành chính cho các nhà đầu tư, nhất là các thủ tục hành chính liên quan trực tiếp đến hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh như: đăng ký đầu tư, thành lập doanh nghiệp, giao đất, cho thuê đất, cấp phép xây dựng, thuế, hải quan, bảo hiểm, tiếp cận nguồn vốn, … gắn với mục tiêu cải cách thủ tục hành chính của tỉnh.

Cùng với đó, khẩn trương hoàn thành, sắp xếp các Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng trên địa bàn tỉnh, đảm bảo số lượng các Ban Quản lý dự án trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh theo đúng quy định; tiếp tục rà soát, đánh giá, sửa đổi, bổ sung các quy định về quản lý đầu tư công thuộc phạm vi quản lý của địa phương, nhằm đẩy mạnh phân cấp, giao quyền cho cấp xã trong quản lý đầu tư, xây dựng bảo đảm phù hợp với nhiệm vụ, quyền hạn và năng lực của cấp xã, nhất là trong quyết định chủ trương đầu tư các dự án sử dụng vốn đầu tư công, xây dựng, quản lý kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm, quản lý chương trình mục tiêu quốc gia, quyết toán dự án hoàn thành…, trên cơ sở nguyên tắc “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm” đi đôi với tăng cường hỗ trợ có mục tiêu từ ngân sách tỉnh để cùng tạo nguồn lực phát triển, tạo không gian phát triển đồng thời nâng cao năng lực điều hành, quản trị địa phương cho cấp xã.

Nâng cao chất lượng quy hoạch, xây dựng và quản lý phát triển đô thị dựa trên các nguyên tắc công khai, minh bạch, có sự tham gia của người dân, đảm bảo tính đồng bộ, hiện đại, có tầm nhìn chiến lược, dài hạn, phù hợp với định hướng phát triển của tỉnh.

Tiếp tục quan tâm đầu tư hoàn thiện hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội phục vụ thu hút đầu tư; trọng tâm là hạ tầng giao thông, hạ tầng khu công nghiệp, điện, nước, hạ tầng kỹ thuật tại các vị trí ga đường sắt …; bố trí nguồn lực đầu tư, huy động, lồng ghép để thực hiện hoàn thành các dự án giải phóng mặt bằng; đầu tư hoàn thiện, đồng bộ hạ tầng kỹ thuật các khu, cụm công nghiệp (đường giao thông, hệ thống xử lý nước thải, hạ tầng điện, nước, khí đốt,...); nhà ở cho công nhân.

Ưu tiên lựa chọn các dự án đầu tư công chiến lược thuộc kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030 trong lĩnh vực hạ tầng kỹ thuật, giao thông có tính liên kết, lan tỏa cao để triển khai thực hiện, dẫn dắt đầu tư tư, kích hoạt nguồn vốn từ khu vực tư nhân để tham gia phát triển kinh tế xã hội. Việc triển khai các dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cần gắn với việc quản lý tài sản, trụ sở công sau sắp xếp, bảo đảm tiết kiệm, hiệu quả, không gây thất thoát, lãng phí tài sản công nhưng vẫn phù hợp với quy hoạch, định hướng phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

Trong lĩnh vực đầu tư tư, ưu tiên thu hút các dự án có công nghệ cao, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả tài nguyên, thân thiện với môi trường gắn với tăng trưởng xanh, bền vững, bảo đảm nguyên tắc không đánh đổi môi trường để lấy kinh tế; tập trung thu hút các nhà đầu tư có năng lực, kinh nghiệm triển khai các dự án đầu tư có quy mô lớn, có tính định hướng, dẫn dắt và tạo sự lan tỏa trong các lĩnh vực công nghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụ.

Cùng với đó, tăng cường công tác quản lý nhà nước về đấu thầu, đấu giá trên địa bàn tỉnh, việc đấu thầu, đấu giá lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư thực hiện dự án phải bảo đảm công khai, minh bạch, cạnh tranh, công bằng, hiệu quả, đúng pháp luật, bảo đảm lựa chọn được nhà thầu, nhà đầu tư có đầy đủ năng lực, kinh nghiệm thực hiện hoàn thành các dự án đúng tiến độ, chất lượng theo quy định.

Tập trung đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, xác định đây là một trong những nhiệm vụ chính trị trọng tâm nhằm thực hiện tốt các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Thực hiện các biện pháp, giải pháp linh hoạt, sáng tạo, hiệu quả để đẩy nhanh việc thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công. Kiên quyết không bố trí vốn cho các dự án không đủ thủ tục đầu tư; ưu tiên bố trí vốn cho các dự án có khả năng triển khai nhanh, nhất là đảm bảo điều kiện về mặt bằng thi công. Việc đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công phải bảo đảm chất lượng công trình, dự án, không để xảy ra tiêu cực, thất thoát, lãng phí.

Chấn chỉnh và khắc phục ngay tồn tại, hạn chế trong công tác quản lý vốn tạm ứng ngân sách nhà nước, khẩn trương thu hồi số dư tạm ứng quá hạn, đồng thời bảo đảm việc tạm ứng vốn trong thời gian tới đúng quy định, đúng mục đích, đúng đối tượng và sử dụng vốn tạm ứng có hiệu quả, không để phát sinh các khoản tạm ứng quá hạn.

Ban Thường vụ Tỉnh ủy yêu cầu các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền các cấp tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt hơn nữa, chủ động hơn nữa, tích cực hơn nữa, phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian để giải quyết dứt điểm các khó khăn, vướng mắc đối với các dự án đầu tư tồn đọng, dừng thi công, chậm tiến độ kéo dài, khẩn trương triển khai thực hiện hoàn thành, đưa vào sử dụng để chống lãng phí, thất thoát trên địa bàn tỉnh. Thường xuyên kiểm tra, rà soát, thống nhất phương án, giải pháp và triển khai thực hiện ngay đối với từng dự án cụ thể theo đúng thẩm quyền và quy định của pháp luật.

Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra đối với việc chấp hành quy định của pháp luật về đầu tư trong quá trình triển khai thực hiện các dự án, đặc biệt là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng; công tác quản lý chất lượng công trình xây dựng; các dự án có dấu hiệu bất cập, phức tạp, tồn đọng, chậm tiến độ kéo dài; việc chấp hành các quy định pháp luật về đầu tư, đất đai, môi trường, xây dựng, lao động, … để bảo đảm việc thực hiện triển khai các dự án đúng quy định, đáp ứng hiệu quả đầu tư, tránh lãng phí, tiêu cực, trục lợi cá nhân…