UBND tỉnh đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, kế hoạch triển khai thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá; đồng thời thành lập và duy trì hoạt động hiệu quả Tiểu ban Phòng, chống tác hại của rượu, bia - thuốc lá, tạo cơ chế phối hợp liên ngành trong công tác chỉ đạo, kiểm tra, giám sát. Các sở, ngành, địa phương đã chủ động lồng ghép nội dung phòng, chống tác hại của thuốc lá vào chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, công tác y tế, giáo dục và xây dựng cơ quan, đơn vị văn hóa.

Đẩy mạnh công tác tuyên truyền phòng, chống tác hại của thuốc lá vì sức khỏe cộng đồng

Công tác thông tin, tuyên truyền được triển khai với nhiều hình thức phong phú, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Trong giai đoạn 2023 - 2025, toàn tỉnh đã đăng tải 52 bài viết trên báo chí, phát sóng 24 phóng sự, tọa đàm trên Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh; tổ chức 238 buổi truyền thông trực tiếp tại cộng đồng, trường học, cơ quan, doanh nghiệp với hơn 24 nghìn lượt người tham gia. Nhiều mô hình hiệu quả như “Trường học không khói thuốc”, “Cơ sở y tế không khói thuốc”, “Khách sạn, nhà hàng không khói thuốc” được duy trì và nhân rộng, đặc biệt tại các địa bàn du lịch như Sa Pa, Bắc Hà.

Kết quả điều tra năm 2024 cho thấy, tỷ lệ hút thuốc lá ở người trưởng thành giảm từ 23,2% năm 2020 xuống còn 16,8% năm 2024. Tỷ lệ hút thuốc lá hằng ngày giảm mạnh từ 18,7% năm 2020 xuống còn 13,6% năm 2024. Tỷ lệ trẻ em và vị thành niên bắt đầu hút thuốc cũng giảm rõ rệt, ở nhóm dưới 15 tuổi giảm từ 12,9% xuống còn 8,5% và ở nhóm 15-16 tuổi giảm từ 23,1% xuống 15,1%. Tỷ lệ đã từng sử dụng thuốc lá điện tử giảm từ 4,5% năm 2020 xuống 1,9% năm 2024, trong khi tỷ lệ đang sử dụng giảm từ 1,1% xuống 0,3%.

Tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc tại nhà giảm 15%, từ 49,7% năm 2020 xuống còn 34,7% năm 2024, thấp hơn toàn quốc 10,9%. Tại nơi làm việc, tỷ lệ giảm 17,1%, từ 37,2% xuống còn 20,1%, thấp hơn toàn quốc 2,9%. Tại các địa điểm công cộng, tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc giảm mạnh, cụ thể tại nhà hàng giảm từ 93,4% xuống còn 64,8%.

Công tác quản lý kinh doanh thuốc lá, phòng, chống thuốc lá nhập lậu, thuốc lá giả được tăng cường; trong giai đoạn 2023 - 2025, các lực lượng chức năng đã phát hiện, xử lý 56 vụ buôn lậu thuốc lá, thu giữ hơn 4,5 triệu bao thuốc lá điếu và nhiều sản phẩm thuốc lá điện tử, góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng và ổn định thị trường.

Bên cạnh những kết quả đạt được, việc thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trên địa bàn tỉnh vẫn còn một số khó khăn, hạn chế. Tình trạng hút thuốc tại nơi làm việc và nơi công cộng vẫn còn xảy ra; việc kiểm tra, xử phạt ở một số địa bàn chưa thường xuyên, chưa tạo được tính răn đe cao. Thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng với hình thức quảng cáo, tiếp thị tinh vi trên không gian mạng tiếp tục là thách thức lớn đối với công tác quản lý.

Trong thời gian tới, tỉnh Lào Cai xác định tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu các cơ quan, đơn vị trong thực hiện quy định cấm hút thuốc lá; tăng cường kiểm tra, giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; đồng thời huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị và cộng đồng dân cư nhằm thực hiện hiệu quả Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, hướng tới xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh, không khói thuốc.