"Bán trú dân nuôi" mô hình góp phần nâng cao chất lượng giáo dục vùng cao.  (07/06/2011 )

"Khó khăn lớn nhất của nhà trường hiện nay là cơ sở vật chất phục vụ cho công tác dạy và học bên cạnh đó đối với các trường bán trú dân nuôi ở miền núi là làm sao đảm bảo được lương thực trước mắt cho các em học sinh, đồng thời cần xây dựng thêm phòng ở, phòng bếp giúp các em học sinh có điều kiện sinh hoạt tốt hơn, có như vậy mới giữ được các em ở lại trường, phải đảm bảo số lượng mới nâng cao được chất lượng giáo dục".

Đó là tâm sự của thầy giáo Nông Đức Tài - Phó hiệu trưởng trường THCS  Nậm Chày huyện Văn Bàn khi trò chuyện với chúng tôi.

Con dốc đỏ dẫn lên trung tâm xã "lầy lội" thế này đã từ cuối tháng 11/2010 đến nay, có đến 100% cán bộ nhân dân trong xã đều phải đeo những đôi ủng nhựa để đi lại. Gần như các con đường dẫn lên thôn bản của xã đều khó khăn như thế này, có lẽ đây cũng là một phần lí do khiến các em học sinh ngại đến trường mỗi khi mưa gió.

Bên trong cổng trường không chỉ duy nhất trường THCS mà có cả trường Tiểu Học, trường Mầm non, 3 cấp học cùng chung một điểm. Những đôi mắt tò mò pha thêm chút rụt rè khi tôi quay ống kính về phía các em, không được sạch sẽ, không ăn mặc đẹp như trẻ em nơi phố thị, nhưng hình ảnh các em trong bộ trang phục dân tộc đi những đôi dép lê còn dính bùn đất trông rất đỗi thân thương.

Trường THCS xã Nậm Chày có 5 phòng học và 8 lớp, có 19 cán bộ giáo viên, 236 học sinh tuy nhiên việc duy trì tỉ lệ chuyên cần luôn là sự trăn trở của nhà trường cũng như chính quyền xã. Ghé thăm giờ học môn Địa lí của các em học sinh, chỉ có thầy giáo bộ môn và gần 10 em học sinh trong lớp, theo lời thầy giáo thì ít khi học sinh đến lớp đủ sĩ số, gia đình có công việc các em lại nghỉ học không lí do.

Không chỉ riêng lớp học này mà nhiều lớp học khác của cấp học Tiểu học, Mầm Non cũng chỉ có vài em học sinh trong lớp. Các em thường hay nghỉ vào những ngày mùa, ngày lễ tết, mưa gió,  không quản ngại khó khăn vất vả các thầy giáo, cô giáo lại đi lên thôn bản, đến tận gia đình vận động các em học sinh đến lớp, thôn gần nhất là 2km, thôn xa nhất 22km, có những lần đến vận động do trời mưa, đường đi lại khó khăn xa xôi, các thầy phải ngủ lại thôn. Có lẽ không chỉ riêng Giáo dục xã Nậm Chày duy trì số lượng theo cách đến tận gia đình vận động các em đi học,  mà nhiều thầy cô giáo xã vùng cao khác của huyện Văn Bàn vẫn hàng ngày làm "công tác dân vận" này.

Em Vàng A Phía (học sinh lớp 9B) ngày trước cũng thường xuyên  nghỉ học, nhưng nhờ sự động viên, tận tình của các Thầy cô giáo, giờ đây em đã đến lớp đều đặn hơn và em cũng dần hiểu được tầm quan trọng của việc học tập.

Điều kiện kinh tế, đường đi lại khó khăn, trình độ dân trí thấp, dân cư không  tập trung  là những nguyên nhân chính gây khó khăn trong phát triển giáo dục vùng cao, vì vậy mô hình "Nội trú dân nuôi" là một trong những biện pháp duy trì số lượng học sinh để từ đó nâng cao chất lượng giáo dục. Trường có 236 học sinh có gần 80%  các em ở " Nội trú dân nuôi", thăm 6 phòng ở nội trú của trường, với những căn phòng chật hẹp mà chứa gần 40 em.

Bếp ăn cho gần 200 người không mấy được rộng rãi, bữa trưa dưới ánh sáng tưởng chừng như  đây là ban tối, bữa ăn chính chỉ có nồi cơm khô và canh rau trắng loãng . Là mùa giáp hạt hầu như các em không trông đợi được điều gì từ gia đình, vì vậy Nhà trường phải lo lương thực, thực phẩm để đảm bảo bữa ăn hàng ngày có như vậy mới giữ được các em ở lại trường. Từ đầu năm học đến nay nhà trường cũng như hội Khuyến học của xã đã huy động sự đóng góp từ nhiều nguồn lực, tính đến tháng 4/2011 đóng góp từ nhân dân được 1860kg thóc, hỗ trợ từ các tổ chức 2000 kg gạo, tuy nhiên hiện nay số lương thực đã gần trắng kho.

Ước nguyện có được một trường Phổ thông dân tộc nội trú dân nuôi của Nhà trường cũng như chính quyền xã, để thu hút các em học sinh đến trường, đến lớp giúp con em dân tộc xã vùng cao có điều kiện học tập, sinh hoạt tốt hơn, từ đó góp phần nâng cao chất lượng giáo dục. Đó không chỉ là ước nguyện của riêng Nậm Chày mà còn là của rất nhiều người mà còn của nhiều cấp, nhiều nghành.


Nguyễn Cúc 


Đài TT-TH Văn Bàn